HASTALIĞIN ADI: PATRONAJ
Hastalığın Tanımı
Siyasal partilerin iktidara
geldikten sonra kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan “üst düzey bürokratları”
görevden almaları ve bu görevlere akrabalarını, eş-dostlarını ve partililerini
atamalarına “patronaj” adı verilmektedir.
Hastalığın Yaygın Olduğu
Alanlar
Patronaj, özellikle kamu
kurum ve kuruluşlarının üst düzeyinde görev yapan genel müdür, genel müdür
yardımcısı gibi pozisyonlar ile kamu iktisadi teşebbüsleri yönetim kurulu başkan ve
üyeliklerine atama yapılmasında sözkonusu olmaktadır.
Hastalığın Nedenleri
Siyasal parti üyelerinin
kendi akraba, eş-dost ve parti mensuplarını kayırma isteği,
Çıkar ve baskı
gruplarının (özel şirket ve holdingler vs.) siyasal iktidar ile lobi yaparak kendi
çıkarlarına uygun kimseleri üst düzey makamlara getirmeye çalışması,
Hastalığın Tedavisi
Üst düzey kamu kurum ve
kuruluşlarında görev yapacak kişiler için liyakat ilkeleri (eğitim, bilgi, tecrübe,
uzmanlık vs.) açık olarak belirlenmelidir.
Belirli kamu makamları için
siyasal iktidarların baskı ve müdahalelerini sınırlayıcı anayasal veya yasal
düzenlemeler yapılmalıdır. Örneğin, Merkez Bankası Başkanı’nın görev süresi
dolmadan görevinden alınamaması ya da görevden alma yetkisinin genel kurula
bırakılması sağlanabilir.
Özel çıkar gruplarının
kendi çıkarlarına uygun kişileri üst kamu makamlarına yerleştirmelerini engelleyici
düzenlemeler yapılmalıdır.
|